dailynews

ร่องความกดอากาศต่ำพาดผ่านตอนบนของภาคเหนือและภาคตะวันออกเฉียงเหนือทำให้บริเวณดังกล่าวมีฝนตกหนาแน่น เกิดพายุฝนฟ้าคะนอง มีฝนตกหนักบางพื้นที่ ลมมรสุมตะวันออกเฉียงเหนือที่พัดปกคลุมอ่าวไทย ภาคใต้และทะเลอันดามันมีกำลังแรงลักษณะเช่นนี้ทำให้ฝนตกชุกหนาแน่นโดยเฉพาะภาคใต้ฝั่งตะวันออก รวมทั้งคลื่นลมในอ่าวไทย ทะเลอันดามันมีกำลังแรงในระยะนี้

หรือแม้แต่พยากรณ์อากาศที่ว่า ความกดอากาศสูงหรือมวลอากาศเย็นจากประเทศจีนแผ่ปกคลุมประเทศไทยตอนบน ทำให้บริเวณภาคเหนือและภาคตะวันออกเฉียงเหนือมีอุณหภูมิ ลดลง 2-4 องศาเซลเซียส มีลมแรง ส่งผลให้อากาศเย็น มีฝนลดน้อยลง ภาคกลาง ภาคตะวันออกมีฝนฟ้าคะนองเป็นแห่ง ๆ สำหรับภาคใต้มีฝนตกเพิ่มมากขึ้น อ่าวไทยมีคลื่นลมแรง ขอให้ระมัดระวังในการเดินเรือระยะ 1-2 วัน

ส่วนหนึ่งนี้คือคำพยากรณ์อากาศบอกกล่าว แจ้งเตือนจากกรมอุตุนิยมวิทยาให้ทราบกันเป็นประจำทุกวันทางสถานีวิทยุ โทรทัศน์ รวมถึงเว็บ ไซต์ www.tmd.go.th  ซึ่งมีความหมายสำคัญ ยิ่งช่วงที่ผ่านมาร่องความกดอากาศต่ำหรือร่องฝนที่เคลื่อนตัวเข้ามาทัวร์บ่อยครั้ง ทำให้ฝนตกหนักหลายพื้นที่ ภาคเหนือ ภาคอีสาน น้ำท่วมพื้นที่การเกษตร บ้านเรือน ร้านค้าประชาชนเสียหาย

นอกจากนี้ประเทศใกล้ไกลเมืองไทยยังเผชิญกับภัยธรรมชาติ เหตุการณ์น้ำท่วม แผ่นดินไหวปรากฏเป็นข่าวดังติดต่อกัน ล่าสุดเกิดขึ้นกับ ประเทศปากีสถาน แผ่นดินไหวครั้งใหญ่ทำให้มีผู้เสียชีวิตจำนวนมาก

การติดตามสนใจความเคลื่อนไหวสภาพอากาศ ดิน น้ำ รู้เข้าใจในความหมายคำศัพท์เวลานี้จึงจำเป็นอย่างยิ่ง คำศัพท์ที่ใช้ในการพยากรณ์อากาศที่ได้ยินได้ฟังกันอยู่เสมอ ๆ อย่าง ความกดอากาศต่ำ ลมมรสุม ร่องฝน หย่อมความกดอากาศต่ำ แนวลมพัดสอบ ฯลฯ ที่ฟังแล้วชวนสงสัยยากจะทำความเข้าใจเหล่านี้ที่ผ่านมาศัพท์บางคำถูกแก้ไขหลีกเลี่ยงการนำมาใช้เพื่อให้เข้าใจมากขึ้น

จรูณ เลาหเลิศชัย นักอุตุนิยมวิทยา สำนักพยากรณ์อากาศ กรมอุตุนิยมวิทยา เล่าให้ฟังถึงความหมาย คำศัพท์ที่ใช้ในการพยากรณ์อากาศ รวมถึงความแม่นยำในการพยากรณ์ว่า การพยากรณ์อากาศเป็นการคาดหมายสภาพลมฟ้าอากาศในอนาคต

การพยากรณ์อากาศแม้จะก้าวหน้ามีเทคโนโลยี อุปกรณ์ทันสมัยเป็นตัวช่วย แต่จะให้ถูกต้องไม่เปลี่ยนแปลงเลยคงเป็นเรื่องยาก ยิ่งการพยากรณ์อากาศเมืองร้อนภูมิภาคเอเชียมีความซับซ้อนกว่าการพยากรณ์ในเขตอบอุ่น เขตเมืองหนาว เนื่องด้วยความแตกต่างของลักษณะอากาศ เมฆก่อตัวในแนวตั้ง

?อุตุนิยมวิทยาเป็นวิทยาศาสตร์เกี่ยวกับบรรยากาศ ปรากฏการณ์ทางธรรมชาติซึ่งล้วนแต่เกี่ยวเนื่องเชื่อมโยงต่อการดำรงชีวิตมนุษย์ สิ่งแวดล้อมรอบตัว ไม่ว่าจะเป็นการคมนาคม การกีฬา เกษตรกรรม ฯลฯ การได้เรียนรู้สิ่งเหล่านี้จะช่วยให้ทราบข้อมูลเบื้องต้นเป็นประโยชน์ในการกำหนดแนวทางการป้องกัน แก้ไขปัญหาที่จะเกิดขึ้น?

ในความแม่นยำของการพยากรณ์นอกจากประสบการณ์ ความเชี่ยวชาญของบุคลากร เครื่องมือเครื่องใช้ที่นำมาใช้ในการพยากรณ์ก็มี ดาวเทียมที่มีประสิทธิภาพสูงบอกรายละเอียดของเมฆ เรดาร์ เป็นอีกหนึ่งตัวช่วยให้รายละเอียดของฝน บอกความหนักเบาและบอกการเคลื่อนตัวของกลุ่มฝนให้ได้ทราบ

ยิ่งปัจจุบันมีการพยากรณ์อากาศเชิงตัวเลข บอกรายละเอียดในระยะยาวให้ได้ทราบเพิ่ม เช่นเดียวกับเรื่องพายุเวลานี้สามารถบอกล่วงหน้าเตือนประชาชนให้ทราบล่วงหน้า 2 วัน ซึ่งนอกจากภารกิจการพยากรณ์อากาศทั่วประเทศไทย ขณะนี้ยังพยากรณ์อากาศในน่านน้ำของไทย น่านน้ำใกล้เคียงในทะเลจีนใต้ รวมถึงติดตามความรุนแรงของแผ่นดินไหว

ในเรื่องคำศัพท์ที่ใช้ในการพยากรณ์ คำเหล่านี้เป็นคำศัพท์สากล อย่างที่ได้ยินได้ฟังกันบ่อย ๆ โดยเฉพาะช่วงฤดูฝนก็มี ร่องความกดอากาศต่ำ ร่องมรสุม หรือร่องฝน คำนี้หมายถึง แนวความกดอากาศต่ำเกิดจากการที่ลมสินค้าในซีกโลกเหนือ ซีกโลกใต้มาพบกันมีลักษณะเป็นแนวพาดขวางทางทิศตะวันตก-ตะวันออก ในร่องมรสุมเป็นบริเวณความกดอากาศต่ำจะมีกระแสอากาศไหลขึ้นสลับกัน บริเวณนี้มีเมฆมาก ทำให้ฝนตกชุก ฝนตกหนักเกิดฝนฟ้าคะนองและมีลมกระโชกแรง

ลมมรสุมตะวันตกเฉียงใต้ มรสุมตะวันออกเฉียงเหนือ ประเทศไทยอยู่ในเขตอิทธิพลลมมรสุม 2 ชนิดนี้ ลมมรสุมตะวันตกเฉียงใต้ จะเริ่ม พัดเข้าสู่ภาคกลางของประเทศประมาณกลางเดือนพฤษภาคมไปจนถึงเดือนตุลาคมเป็นระยะของฤดูฝน จากนั้นลมจะแปรปรวนและจะเริ่มเปลี่ยนเป็นลมมรสุมตะวันออกเฉียงเหนือประมาณ ปลายเดือนตุลาคมไปจนถึงสิ้นเดือนกุมภาพันธ์ซึ่งเป็นระยะเวลาของฤดูหนาว

หย่อมความกดอากาศต่ำเนื่องจากความร้อน คำนี้ก็ได้ยินกันบ่อยผู้รู้ท่านเดิมเพิ่มเติมว่า หย่อมความกดอากาศต่ำเกิดขึ้นเหนือบริเวณแผ่นดินที่ร้อนจัด มีลักษณะอากาศร้อนและแห้งแล้ง ส่วน คลื่นกระแสลมตะวันตก คือลักษณะของลมชั้นบนที่มีรูปร่างคล้ายคลื่น ด้านหน้าของคลื่นจะมีลักษณะอากาศร้าย ส่วนด้านหลังจะมีลักษณะอากาศดี อีกคำหนึ่งที่เพิ่งผ่านไป แนวลมพัดสอบ คำนี้ก็คือบริเวณที่กระแสลมซึ่งมีทิศต่างกันพัดมาบรรจบกัน ลักษณะนี้จะทำให้เกิดฝนตก

นอกจากนี้ที่ได้ยินกันบ่อย ๆ ยังมีเกณฑ์ของอากาศร้อน อย่างถ้าอากาศร้อนจัด หมายถึงอุณหภูมิตั้งแต่ 40 องศาเซลเซียสขึ้นไป ขณะที่เกณฑ์อากาศหนาวช่วงฤดูหนาวมีตั้งแต่อากาศเย็น (Cool) 18-22.9 องศา ค่อนข้างหนาว 16-17.9 องศา หนาว (Cold) 8.0-15.9 องศาและหนาวจัด (Very Cold) 7.9 องศาลงไป เช่นเดียวกับเกณฑ์การกระจายของฝนซึ่งมีตั้งแต่บางพื้นที่เป็นแห่ง ๆ กระจายเกือบทั่วไปและฝนทั่วไปซึ่งปริมาณฝนตกก็จะแตกต่างกันไป เป็นต้น


ขณะที่ธรรมชาติมีความละเอียดซับซ้อนในความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้น รู้เข้าใจความหมาย ติดตามคำพยากรณ์ คำเตือนเบื้องต้นกันไว้ก่อนแหละดี จะได้เฝ้าระวัง เตรียมตัวรับมือได้ทันท่วงที.